14 Σεπτεμβρίου 2016

Κριτική του βιβλίου "Η σύγκρια" Γιολάντα Τσορώνη - Γεωργιάδη, εκδόσεις Σαββάλας

Έχουν περάσει λίγες μέρες από τη στιγμή που ολοκλήρωσα αυτό το ανεπανάληπτο αναγνωστικό ταξίδι και όμως κάθομαι μπροστά στον υπολογιστή ανίκανη να μετατρέψω τα συναισθήματά μου σε λέξεις. Προσπαθώ να βάλω τις σκέψεις μου σε μια σειρά, μα ξεπηδούν συνεχώς εικόνες μπροστά μου και με αποσυντονίζουν. Εικόνες έντονες, δυνατές, εικόνες που με γυρνούν συνεχώς πίσω, γύρω στα 1900, στη Μέσα Μάνη. Και ξαφνικά νιώθω να σεργιανώ σ αυτό το άγριο, άνυδρο μα συνάμα μαγευτικό τοπίο με τους θεόρατους πύργους, όπου το ύψος τους δήλωνε και την κοινωνική θέση της πατριάς. Σε εκείνο τον τόπο όπου ο λόγος των αντρών ήταν νόμος και οι γυναίκες υποτάσσονταν στο λόγο του πατέρα και έπειτα του συζύγου. Εκεί όπου η γέννηση του αρσενικού ήταν ευλογία και η γέννηση του θηλυκού κατάρα. Γνωρίζω από κοντά τα έθιμα, τις παραδόσεις, τους άγραφους νόμους, τα μοιρολόγια, και υποκλίνομαι στην πένα της κα Τσορώνη - Γεωργιάδη, η οποία ζωντανεύει μέσα από τον πλούσιο λόγο της μια συγκλονιστική ιστορία δύο γυναικών που τις ένωσε η μοίρα για πάντα...

http://savalas.gr/wordpress/i-sygkria/
ΚΛΙΚ για να διαβάσετε την υπόθεση

Μέσα Μάνη και η σκιά του Ταύγετου μας αποκαλύπτει την καθημερινότητα μιας ολάκερης κοινωνίας, όπου οι αποφάσεις κάθε οικογένειας αποτελούσαν θέμα συζήτησης σε συμβούλια με όλους τους άντρες της πατριάς. Η Στράταινα του Σκυλόγγονου, ο οποίος ήταν μεγάλος αφέντης του τόπου, αποφασίζει να κάνει νύφη της την πανέμορφη Χρύσα του Μιχαλιού του Φραγκουλάκη, η οποία είναι κατώτερης τάξης. Το συνοικέσιο γίνεται, και οι αρραβώνες λαμβάνουν χώρα με δόξα και τιμή. Ακόμα κι αν η Μοίρα προσπαθεί να ταράξει τα σχέδια τους, η Χρύσα βρίσκει την ευτυχία στον πύργο του Σκυλόγγονου. Τα χρόνια περνούν ευτυχισμένα για το ζευγάρι, όμως ένα αγκάθι ματώνει καθημερινά την καρδιά τους : το πολυπόθητο παιδί δεν έρχεται, όσο κι αν προσπαθούν με όλα τα μέσα. Η γενιά όμως του άντρα της πρέπει  να συνεχιστεί και ο άγραφος νόμος της Μάνης έχει μία και μόνο λύση. Τη σύγκρια. Μια κοπέλα, η οποία αποδέχεται το ρόλο της δεύτερης συζύγου - χωρίς όμως να έχει και δικαιώματα -  και καλείται να φέρει εκείνη στον κόσμο τον πολυπόθητο απόγονο. Η Χρύσα το αποδέχεται με θέρμη για να χαροποιήσει τον άντρα της και σύντομα το πρώτο αρσενικό γεννιέται. Όμως η ζωή παίζει τα δικά της παιχνίδια και οι άνθρωποι στέκονται εκστατικοί να παρακολουθούν τις εξελίξεις ...Και ένα βραχιόλι καταφέρνει να ενώσει τις ψυχές για πάντα!

"Η σύγκρια" είναι αδιαμφισβήτητα ένα από τα ωραιότερα βιβλία που έχω διαβάσει! Η γραφή της συγγραφέως με αφόπλισε από την πρώτη πρόταση : πλούσια σε παρομοιώσεις, με γλαφυρές περιγραφές των τοπίων και των συνθηκών διαβίωσης, και δημιουργώντας κάθε στιγμή εικόνες τόσο καθαρές που νιώθεις ότι ο χρόνος έχει γυρίσει πίσω και βρίσκεσαι και εσύ εκεί. Προβάλλει τα ήθη και τα έθιμα της εποχής, τις παραδόσεις, αποτυπώνει τα συναισθήματα των ηρώων της με καθαρότητα και απλότητα χωρίς να εκβιάζει τη συγκίνηση. Αφηγείται με χάρη τα γεγονότα που καθόρισαν της τύχες της Χρύσας και της Αμπελίας, χωρίς υπερβολές στις καταστάσεις που βιώνουν. Όλα μοιάζουν σαν μια από τις ιστορίες που αφηγούνται οι γηραιότεροι στα χωριά και στέκεσαι άφωνος καθώς τις ακούς, ανυπομονώντας για τη συνέχεια. Αυτό ακριβώς πέτυχε η συγγραφέας με την αλήθεια της πένας της : να με μαγέψει..  

Η πλοκή της είναι απίστευτα δομημένη. Στα πρώτα κεφάλαια προσπαθεί να εγκλιματίσει τον αναγνώστη στη Μάνη : τον συστήνει στην ομορφιά του τοπίου, στους νόμους που διαπερνούσαν κάθε πλευρά της κοινωνικής και οικονομικής ζωής, στα δικαιώματα των ισχυρών απέναντι σε όσους ανήκαν στις κατώτερες τάξεις, στον αγώνα για επιβίωση, στις ασχολίες των κατοίκων. Αργά και σταθερά αρχίζεις να ενσωματώνεσαι σ' αυτή την διαφορετική κοινωνία που είχε τις δικές της αρχές, και όταν η ώρα φτάνει για να αντιμετωπίσεις μαζί με τη Χρύσα την απόφαση για τη σύγκρια, όλα αρχίζουν να σου φαίνονται συμβατά και κατανοητά. Χωρίς να το καταλάβεις δένεσαι συναισθηματικά με τους χαρακτήρες και νιώθεις την καρδιά τους. Πονάς, υποφέρεις, ελπίζεις, βαρυγκωμάς, χαμογελάς με ικανοποίηση και κυρίως συγκινείσαι. Τους ακολουθείς στις αποφάσεις τους, γνωρίζει τη φρίκη, την πείνα, την ελπίδα που τους κρατάει ζωντανούς. Έρχεσαι αντιμέτωπος με την αδιαφορία αλλά και την ανευ όρων προσφορά. Αφουγκράζεσαι τις αγωνίες τους και χαμογελάς με κάθε τους επιτυχία. Και ύστερα πάλι βυθίζεσαι στα βαθιά νερά της λύπης. Γιατί έτσι ακριβώς είναι και η ζωή : όλο εκπλήξεις, δυσάρεστες και ευχάριστες.

Η Χρύσα, η Αμπελία, ο Περγαντής, ο Χαράλαμπος, στιβαροί χαρακτήρες που αφοσιώνονται με πάθος σε όσους αγαπούν. Άνθρωποι χωρίς υστεροβουλία και δεύτερες σκέψεις, βουτάνε χωρίς οξυγόνο στη θάλασσα της αγάπης και αφήνονται να τους παρασύρει. Η καρδιά τους είναι γεμάτη ζεστασιά. Και γύρω τους η Περσεφόνη, η τραγική μα δυνατή Στράταινα, ο δίκαιος Στρατής, ο δοτικός Τζανής, η γλυκιά Σοφία και όλοι οι άλλοι ήρωες που αγκαλιάζουν με τρυφερότητα τους πρωταγωνιστές και διδάσκουν με τη στάση ζωής τους. Ταξίδεψα λοιπόν από τη Μέσα Μάνη στον Πειραιά και από εκεί στη Νέα Υόρκη. Γνώρισα την ομορφιά αλλά και την άσχημη πλευρά της διαβίωσης εκείνων των ημερών, και γεύτηκα κάθε στιγμή αυτής της ιστορίας που χαράχτηκε ανεξίτηλα στην καρδιά μου. 

"Η σύγκρια" είναι ένα μάθημα αληθινής αγάπης και αυταπάρνησης. Μαθαίνεις τί σημαίνει ανιδιοτέλεια, προσφορά, θαλπωρή, ζεστασιά, μοιράζομαι. Και τελικά στοχάζεσαι πόσο εύκολο είναι να υπερπηδήσεις στερεότυπα και φοβίες μπροστά στην ασύνορη αγάπη, μπροστά στη λαχτάρα σου να χαρίσεις χαμόγελα σε όσους αγαπάς...

ΚΡΗΤΙΚΟΥ ΚΑΛΛΙΟΠΗ


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου