20 Ιουνίου 2016

Κριτική του βιβλίου "Μέσα απ' τις ζωές των άλλων" Κωστια Κοντολέων, εκδόσεις Ψυχογιός

Ένα λογοτεχνικό εργόχειρο που αναπαριστά μια ηθογραφία της Αττικής από τις αρχές του 20ου αιώνα μέχρι τις μέρες μας. Μέσα από τις ζωές τεσσάρων γυναικών, τριών διαφορετικών γενιών, ξεπηδούν τα ήθη, τα έθιμα, η νοοτροπία ενός ολόκληρου λαού που προσπαθεί να ορθοποδήσει ανάμεσα σε δύο παγκόσμιους πολέμους, σ' έναν αιματηρό εμφύλιο και μια δικτατορία. Κάθε κεφάλαιο και ένα μικρό, ολοκληρωμένο διήγημα που αποτυπώνει τις δύσκολες συνθήκες διαβίωσης, τον κοινωνικό ρατσισμό και στιγματισμό, το ιστορικό πλαίσιο της εποχής και συνάμα καταφέρνει να βυθιστεί στα άδυτα της ψυχής του κάθε χαρακτήρα και ν' αφουγκραστεί τις ανησυχίες του. 'Ένα κοινωνικό μυθιστόρημα που τολμά ν' αποτυπώσει τη σκληρή πλευρά των καθημερινών ανθρώπων, τα λάθη που οδηγούν στην καταστροφή, τις εμμονές που καταλήγουν στη χειραγώγηση και την ψυχική ανισορροπία. Μια γροθιά στα πάθη που διαμορφώνουν συνειδήσεις και διαλύουν αθώες ψυχές.




Τέσσερις γυναίκες. Τρεις διαφορετικές γενιές. Αρχηγός η Ροδάνθη που μεγαλώνει τα τρία της παιδιά με αφηγήσεις όλο νοσταλγία για την ομορφιά που έσβησε, για την αρρώστια που τη σημάδεψε ανεξίτηλα, για τη μη πραγμάτωση του απόλυτου έρωτα, για τη συνθηκολόγησή της με τον Θωμά και τη συντροφικότητα χωρίς πάθος. Η πρωτοκόρη της Φωτεινή, ένα παιδί που όρισε την τύχη αυτού του ζευγαριού. Έβαλε τη σφραγίδα του τέλους στα όνειρα της Ροδάνθης και της αρχής μιας ευτυχισμένης οικογενειακής ζωής για τον πιστό και μειλίχιο σύζυγό της. Ακολουθούν ο Φίλιππος και η Δέσπω που θα μεγαλώσουν με περισσή αγκαλιά και θαλπωρή. Οι ρόλοι έχουν μοιραστεί. Η Φωτεινή στα πρέπει και τα αδέρφια της μόνο στα θέλω. Η μοίρα θα τους φέρει από νωρίς αντιμέτωπους με τη βαριά σκιά του θανάτου και θα προσπαθήσουν να σταθούν στα πόδια τους και να τα καταφέρουν. Ακολουθεί ένας ευτυχισμένος αλλά ματωμένος γάμος που θ αφήσει πίσω του μια νέα κοριτσίστικη ζωή, την Πέτρα. Η μικρή θα μεγαλώσει με δυο μητέρες, δυο γυναίκες όμως που ζουν εγκλωβισμένες στο νοσηρό ψυχισμό τους, στις κοινωνικές συμβάσεις, στα στεγανά μιας κλειστής και σκληρής γειτονιάς. Η Πέτρα θ' αναμετρηθεί με το παρελθόν και τις πληγές που της έχει ανοίξει στην ψυχή και θα καταφέρει να ζήσει μέσα από τη ζωή της...

Διανύοντας έναν ολόκληρο αιώνα, η συγγραφέας κατορθώνει να εξιστορήσει τα βιώματα των απλών καθημερινών ανθρώπων κάθε ιστορικής περιόδου που ταλάνισε κοινωνικοπολιτικά τη χώρα μας. Ως πυρήνας της ιστορίας είναι η οικογένεια της Ροδάνθης και του Θωμά και των παιδιών τους, μα μέσα από τις ζωές των δευτεραγωνιστών που τους πλαισιώνουν αναδύονται κυρίως οι σκοτεινές πλευρές της κάθε γειτονιάς. Τα μυστικά που καυτηρίασαν αθώες ψυχές και κρύφτηκαν βαθιά χωρίς τιμωρία. Ο φόβος για κοινωνική διαπόμπευση που δεν άφησαν όνειρα ν' ανθίσουν. Ο στιγματισμός του ορφανού κοριτσιού και η περιθωριοποίησή του. Η νοσηρή αδερφική αγάπη και ζήλια. Η έλλειψη μόρφωσης και παιδείας και η ομορφιά του χρήματος. Λάθη, πάθη, φοβίες, ανασφάλειες, ψέματα, ένα κουβάρι ικανό να καταστρέψει τις ζωές των ανθρώπων για πάντα. Όμως εκεί ανάμεσα στα αποκαίδια γενιών μπορεί ν' ανθίσει ένα λουλούδι με στιβαρό μίσχο που θα κατορθώσει να σπάσει το κουκούλι της καταδυνάστευσης και της κακοποίησης και να ξεφύγει από τις ζωές των άλλων. Να πιστέψει, να ελπίσει και να ζήσει όπως εκείνο θέλει.

Οι χαρακτήρες εξαιρετικά σμιλευμένοι, σε καθηλώνουν. Άνθρωποι και ιδιοσυγκρασίες τόσο οικείες.  Συμπεριφορές και νοοτροπίες που έχουμε ακούσει από τους γηραιότερους, και στάσεις ζωής που ακόμα και σήμερα - δυστυχώς - συναντάμε ή μαθαίνουμε από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Κάθε ήρωας κουβαλάει στην πλάτη του τις επιθυμίες που ποτέ δεν πραγματώθηκαν και γέμισαν την καρδιά με φαρμάκι. 'Ένα φαρμάκι που διαπότισε το "είναι" τους και δεν κατάφεραν στα χρόνια να βρουν το αντίδοτο του. Ίσως κάποιες στιγμές ανάπαυλας από το σαράκι που τους κατάτρωγε ... μα δεν κατόρθωσαν ποτέ να θεραπευτούν από τις ενοχές και την έλλειψη της μητρικής αγκαλιάς και αποδοχής. Κάθε ηλιαχτίδα καταποντίζεται από σφοδρές καταιγίδες και κάθε χαμόγελο πληρώνεται ακριβά. Τίποτα δεν χαρίζεται ... μοναχά η πίστη στον εαυτό μας έχει τελικά αντίκρισμα.

Ένα εκπληκτικό συνονθύλευμα ανθρώπων και συναισθημάτων που σε παρασύρει στη δίνη του εικοστού αιώνα και σε πληγώνει, σε διδάσκει, σε νουθετεί, σε απογειώνει ... 

ΚΡΗΤΙΚΟΥ ΚΑΛΛΙΟΠΗ

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου